
در یک حرکت حسابشده اما پر از احساس، برند اسپانیایی زارا (ZARA) پنجاهمین سالگرد خود را با کمپینی نمادین تحت عنوان «50 Years, 50 Icons» گرامی داشت. این کمپین در نهم مه ۲۰۲۵ منتشر شد؛ پنجاه سال پس از گشایش اولین فروشگاه این برند در شهر لاکرونیا، منطقهی گالیسیا، اسپانیا. اتفاقی که از یک مغازه کوچک در شمال غربی اسپانیا آغاز شد، اکنون به یک امپراطوری جهانی تبدیل شده که هر لحظه در حال بازتعریف مرزهای فشن سریع (Fast Fashion) است.
اما آنچه که در این جشن متفاوت به نظر میرسد، تلاشی صادقانه برای ارج نهادن به گذشته، تجلیل از تأثیر فرهنگی برند، و البته بازنگری در نقش آن در آینده صنعت مد جهانی است.
در پنج دههی گذشته، زارا با سرعتی باورنکردنی رشد کرد. فروشگاههایی در بیش از ۹۵ کشور، میلیاردها دلار درآمد سالانه، و سیستمی انقلابی برای پاسخگویی سریع به ترندهای مصرفکننده بوده. زارا نهتنها برند، بلکه الگویی برای سایر برندها شد الگویی که صنعت را وادار کرد درک خود از زنجیره تأمین، طراحی، و مصرفگرایی را از نو تعریف کند.
از همان ابتدا، زارا به جای تبلیغات پرزرقوبرق، روی لوکیشنهای خاص فروشگاههایش سرمایهگذاری کرد؛ در قلب پایتختها، در کنار برندهای لوکس، با ویترینهایی ساده اما وسوسهبرانگیز.
در مرکز این جشن، یک ویدیوی سیاهوسفید از استیون مایزل، عکاس افسانهای دنیای مد، قرار دارد. در این ویدیو، پنجاه مدل برجسته، از نسلهای مختلف و فرهنگهای گوناگون، در حال اجرای دستهجمعی آهنگ «I Feel Love» از دونا سامر هستند انتخابی هوشمندانه که هم نوستالژی و هم آیندهنگر است.
مدلهایی همچون لیندا ایوانجلیستا، نائومی کمپبل، کریستی تورلینگتون، توییگی، کارلا برونی، پالوما السسر، ساشا پیواوارووا، ساشا راجاسالو و کارولین مورفی برخی از دهههای ۸۰ و ۹۰، برخی از نسل زومر در فضایی یکدست اما پیچیده، با تنوع نژادی، سنی و فرهنگی، به تصویر کشیده شدهاند. این کار نهفقط یادآور میراث تصویری مایزل است، بلکه تعهد زارا به جهانی بودن، و تلاشی برای بازتعریف زیبایی در مد معاصر را نیز فریاد میزند.
آرایش توسط پت مکگراث، موها با هنرنمایی گویدو پالائو، و استایلینگ توسط کارل تمپلر انجام شدهاند تیمی که هرکدام در نوع خود ستارگانی بیبدیل هستند.
لباسهایی که در این کمپین به نمایش درآمدند، بخشی از یک کالکشن ۱۲۸تکهایاند که همگی با تم سیاهوسفید طراحی شدهاند نمودی از مینیمالیسم کلاسیک زارا با گرایشهایی به لباس شب و فرمهای تاکسیدو داشته است. طراحیها، همانند کمپین، هیچگونه اغراق یا ریسک بصری شدید ندارند، اما تأکیدشان بر خیاطی دقیق، جنس باکیفیت و کاربرد روزمره است.
این مجموعه، که قیمت آن از ۲۶ تا ۴۵۹ دلار متغیر است، نهفقط برای بزرگداشت تاریخ برند، بلکه برای استفاده واقعی طراحی شده است. لیندا ایوانجلیستا در مصاحبهای گفت؛ (یکی از شلوار جینهایی که بیشتر از هر چیز دیگری میپوشم، زارا است. هیچچیز زودگذری در آن برای من وجود ندارد.)
زارا همچنین فروشگاه اولیه خود را با بازسازیای عمیق دوباره افتتاح کرد. این فروشگاه ۳۵۰ متر مربعی بهعنوان یک پروژه فرهنگی معرفی شده و شامل فضاهایی همچون گالری مد، کافه با طراحی محلی، و حتی یک آرشیو چاپی از مجلات مد از سال ۱۹۷۵ به بعد است.
طراحی آن، که از معماری محلی گالیسیا الهام گرفته، تلفیقی از آجر، شیشه، چوب بلوط و سنگ طبیعی است و سعی دارد گذشتهی زارا را در قالبی معاصر بازگو کند. این پروژه بیش از آنکه تجاری باشد، تجلیل از خاستگاه برند است که حرکتی نادر در فشن سریع است.
مارتا اورتگا پرز، دختر آمانسیو اورتگا و رئیس فعلی هیئتمدیره ایندیتکس، پشت صحنه این جشن عظیم ایستاده است. او، که پیشتر نقش مهمی در کمپینهای هنری دیگر همچون همکاری با استیون مایزل و پیتر لیندبرگ داشت، بهخوبی دریافته که در دنیای مد امروز، تصویر و محتوا همانقدر مهماند که کالا ها هستند.
او در بیانیهای اعلام کرد؛ ( این جشن ادای دینی است به همهی کسانی که در پنج دهه گذشته، زارا را ساختهاند از طراحان و فروشندگان گرفته تا مشتریانی که لباسهای ما را انتخاب کردند.)
با وجود تحسینهای گسترده، این کمپین از انتقاد هم بینصیب نماند. برخی منتقدان بر این باورند که استفاده از مدلهایی با چهرههای آشنا و تکراری، تا حدی در تضاد با شعار تنوع و نوآوری است. دیگرانی نیز بهدرستی پرسیدهاند؛ (آیا این جشن صرفاً نوعی پاکسازی تصویری از وجه فستفشن برند نیست؟)
زارا، همچنان درگیر انتقادهایی درباره شرایط کار در زنجیره تأمین خود، تأثیرات زیستمحیطی و سرعت چرخه مصرف است. اگرچه در سالهای اخیر تلاشهایی برای شفافیت بیشتر، استفاده از مواد بازیافتی و حذف تدریجی پلاستیک انجام داده، اما همچنان راهی طولانی برای رسیدن به فشن پایدار در پیش دارد.
زارا شاید همچنان برند فستفشنی باشد که لباسهایی با قیمت مناسب عرضه میکند، اما کمپین پنجاهسالگیاش نشان داد که این برند دیگر فقط تولیدکننده لباس نیست بلکه تولیدکننده فرهنگ، تصویر، و حس نوستالژی نیز هست.
۵۰ سال، ۵۰ نماد تلاشی هوشمندانه برای تعریف دوبارهی هویت برند در عصری است که سرعت، تصویر، اخلاق و زیبایی همگی با هم رقابت میکنند. اگرچه نقدهایی وارد است، اما زارا با این کمپین نهتنها خود را تجلیل کرد، بلکه تصویری از آینده ارائه داد؛ آیندهای که در آن فستفشن میتواند هوشمند، آگاه و تا حدی مسئولانه باشد البته اگر بخواهد.
ابوالقضل غفارپور 1404/02/19
