علل مرگومیر در جهان طی دهههای گذشته تغییراتی داشته است، اما همچنان برخی بیماریها و عوامل، سهم عمدهای در مرگ میلیونها نفر دارند. در ادامه، به ترتیب بیشترین تعداد مرگ به مهمترین علل مرگ در جهان اشاره میکنیم.
۱. بیماریهای قلبی عروقی
بیماریهای قلبی مانند سکته قلبی و نارسایی قلبی، همچنان عامل شماره یک مرگومیر در جهان هستند. این بیماریها سالانه حدود ۱۸ میلیون نفر را به کام مرگ میکشاند که تقریباً یک سوم کل مرگهای جهانی است. سبک زندگی ناسالم، فشار خون بالا، چاقی و دیابت از عوامل مهم ابتلا به این بیماریها محسوب میشوند.
۲. سکته مغزی
سکته مغزی یا انفارکتوس مغزی، یکی از دلایل اصلی ناتوانی و مرگ در جهان است و سالانه بیش از ۶ میلیون نفر قربانی آن میشوند. عوامل خطر مشابه بیماریهای قلبی شامل فشار خون بالا، چاقی و استعمال دخانیات است.
۳. بیماریهای مزمن تنفسی
این گروه شامل بیماریهایی مانند بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD) و آسم است که سالانه بیش از ۴ میلیون نفر را در جهان به کام مرگ میکشاند. آلودگی هوا و مصرف دخانیات از عوامل اصلی این بیماریها هستند.
۴. سرطانها
سرطانها، شامل انواع مختلفی از جمله سرطان ریه، سینه، کبد و معده، سالانه بیش از ۱۰ میلیون نفر را قربانی میکنند. رشد جمعیت و افزایش سن متوسط، از جمله دلایل افزایش موارد سرطان در جهان است.
۵. عفونتهای تنفسی پایین
عفونتهای حاد تنفسی پایین مانند پنومونی، به ویژه در کودکان و سالمندان، هر سال باعث مرگ بیش از ۳ میلیون نفر میشود. دسترسی محدود به خدمات بهداشتی و واکسیناسیون ناکافی از عوامل مهم در این حوزه هستند.
۶. دیابت
دیابت، به ویژه نوع ۲، به یکی از مهمترین بیماریهای غیرواگیر تبدیل شده است که سالانه بیش از ۱.۵ میلیون نفر را میکشد. سبک زندگی نادرست و چاقی از عوامل اصلی ابتلا به دیابت هستند.
۷. بیماریهای آلزایمر و دیگر زوالهای شناختی
اختلالات حافظه و شناخت، از جمله آلزایمر، با افزایش جمعیت سالمند جهان رو به رشد است و سالانه بیش از ۱.۵ میلیون نفر قربانی این بیماریها میشوند.
۸. بیماریهای کبدی
بیماریهای مزمن کبدی مانند سیروز، به دلیل مصرف الکل و عفونتهای مزمن ویروسی، سالانه بیش از ۱.۳ میلیون نفر را میکشاند.
۹. حوادث ترافیکی
تصادفات جادهای و ترافیکی سالانه حدود ۱.۳ میلیون نفر را در جهان میکشد و یکی از عوامل اصلی مرگ و میر در گروههای سنی جوان به شمار میرود.
۱۰. بیماریهای عفونی دیگر
بیماریهایی مانند HIV/AIDS، سل و مالاریا هنوز در برخی مناطق جهان به ویژه کشورهای در حال توسعه، باعث مرگ میلیونها نفر میشوند.
شناخت این علل مرگ و تمرکز بر پیشگیری، درمان به موقع و ارتقای سطح سلامت عمومی میتواند نقش مهمی در کاهش مرگومیر جهانی داشته باشد. برنامههای بهداشتی و آموزشهای عمومی، سیاستهای کنترل عوامل خطر و بهبود زیرساختهای درمانی از مهمترین راهکارهای مقابله با این چالشها هستند.