
در دنیای دکوراسیون، سبک سنتی یا Traditional جزو محبوبترین و جذابترین سبکهای طراحی است که تاریخچهای غنی دارد. این سبک از دکوراسیون ریشه در دوران باستان و تمدنهایی مانند یونان و رم دارد و در واقع میخواهد شکوه و ظرافت آن دوران را کمی مدرنتر ارائه کند. دکوراسیون Traditional با استفاده از طرحها و الگوهای قدیمی، مصالح طبیعی مثل چوب و سنگ و تابلوهای نقاشی، فضایی آرام و دلنشین را خلق میکند. این سبک از دکوراسیون با توجه به تاریخ و جغرافیایی فرهنگی هر کشوری متفاوت است. در این مطلب قصد داریم به بررسی جامع دکوراسیون سنتی بپردازیم و تمامی جنبههای آن را از معماری و طراحی داخلی تا الگوها و تزئینات را بررسی کنیم.
طراحی داخلی سنتی سبکی محبوب از دکوراسیون است که اغلب بر اساس سبکهای قدیمی ایرانی یا اروپایی قرن هجدهم، نوزدهم و تصورات مرسوم از ظاهر خانه مورد استفاده قرار میگیرد. این سبک از طراحی داخلی بدون زمان و مکان است و بیش از حد اصول فانتزی را رعایت نمیکند. این سبک به دو دسته سنتی ایرانی و تردیشنال غربی تقسیم میشود که در بخشهای پیش رو آنها را به طور کامل مورد بررسی قرار میدهیم.
به بیانی ساده تر می توان گفت به هر نوع دکوراسیونی که از ویژگی های زمانی قبل از خود استفاده می کند، دکوراسیون سنتی گفته می شود. این سبک از دکوراسیون بر اساس خصوصیات بومی و منطقهای ساخته شده است و تمامی المانها و قواعد طراحی و هنری دوره خود را به صورت تمام و کمال رعایت میکند.
از جمله ویژگیهای طراحی دکوراسیون سنتی میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
دکوراسیون Traditional به طور کلی با توجه به فرهنگ، آداب و رسوم، صنایع دستی و همچنین شرایط جغرافیایی هر منطقه دستخوش تغییر میشود. این فاکتورها بر رنگها، مواد مورد استفاده و حتی معماری سازه نیز تاثیرگذار هستند. برای نمونه در دکوراسیون سنتی ایرانی رنگ قرمز جایگاه ویژهای دارد؛ به گونهای که آن را به طور گسترده در فرشها، مبلمان و همینطور پشتیهایی که به دیوار تکیه داده میشوند، میتوانید مشاهده کنید. این در شرایطی است که در دکوراسیون کشورهای منطقه شرق آسیا استفاده از رنگهای کرم بیشتر به چشم میخورد.
در سبک دکوراسیون سنتی غربی به ویژه اروپا رنگهای کرم و قهوهای بیشتر دیده میشوند. اصرار بر استفاده از این دو رنگ در حدی است که در بعضی از طرحها رنگ دیگری را به جای آنها نمیبینید. علاوه بر این مورد، فرش در طراحی دکوراسیون سنتی غربی به آن اندازه که برای ایرانیان اهمیت دارد، مورد توجه قرار نمیگیرد. زیرا در گذشته بخش عمدهای از منازل اروپایی با استفاده از کفپوشهای چوبی پوشش داده میشدند و فرش تنها نقش یک عنصر دکوراتیو را داشت؛ در حالی که در طراحی داخلی سنتی ایرانی فرش نقشی به مراتب پراهمیتتر دارد.

رنگهای مورد استفاده در فرشهای ایرانی و اروپایی به طور کامل با یکدیگر تفاوت دارند. در فرش ایرانی رنگ قرمز یا همان لاکی شاخص است و آن را از گیاهی به نام روناس تهیه میکنند. در مقابل فرشهای اروپایی رنگهای دیگری دارند.
از جمله این رنگها میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
در بعضی از موارد کاربرد رنگ آبی در مقایسه با سایر رنگها بسیار بیشتر است. رنگ آبی برای نخستین بار 700 سال قبل از میلاد مسیح توسط هندیها به قاره اروپا وارد شد. این رنگ معمولا از دو منبع گیاهی تحت عنوان وسمه و ایندیگو ساخته میشود.
در ضمن خوب است بدانید که وسایل مورد استفاده در سبکهای مختلف دکوراسیون سنتی با یکدیگر تفاوت دارند؛ این در شرایطی است که دکوراسیون سنتی غربی مانند سبکهای امروزی اغلب از مبل و صندلی استفاده میکند و در دکوراسیون تردیشنال ایرانی زمین، نقشی محوری را ایفا میکند. از طرفی ترکیب پشتی، کرسی و فرشهای پشمی نشیمنی راحت را برای نشستن طولانی مدت فراهم میکنند. لازم به توضیح است که این دسته از وسایل در مقایسه با مبل و صندلی از ماندگاری و دوام بسیار بیشتری برخوردار هستند.
به طور کلی سبکشناسی یکی از فاکتورهای بسیار مهم برای کمک به بهتر اجرا شدن دکوراسیون است. اگر سبک چیدمان منزل خود را با توجه به سلیقه، علاقه شخصی، بایدها و نبایدها طراحی داخلی، متراژ منزل و همچنین فضا انتخاب کردهاید باید به دنبال آن باشید تا بیشتر آیتمهایی که دکوراسیون مربوطه برای کاملتر شدن نیاز دارند را تهیه و آنها را به درستی به کار بگیرید. در ادامه این بخش قصد داریم شما را با تفاوتهای دکوراسیون سنتی و کلاسیک آشنا کنیم.
سبک سنتی را میتوان یکی از پرانرژیترین و در عین حال جذابترین سبکهای معماری داخلی دانست که ریشه در دوران باستان دارد. یکی از دلایل محبوبیت بالای این سبک، انتقال آسان پیام به مخاطب است. در ضمن این سبک حسی نوستالژیک برای مخاطبان دارد و یادآور خاطرات شیرین گذشته است.
اما در رابطه با اصول چیدمان کلاسیک باید بگوییم که این سبک دکوراسیون داخلی نوعی سبک توسعه یافته قرن هجدهم و نزودهم به همراه جزئیات فراوان است که از آن در ساختار مبلمان، وسایل روشنایی و همینطور اکسسوریها استفاده میشود. در همین زمینه خوب است بدانید که مبلمان و سایر وسایل به سبک کلاسیک حکاکی شده و به شکل منبتکاری شده میباشند. در طراحی دکوراسیون داخلی منزل به سبک کلاسیک از نقشهای گلدار و اشکال افسانهای استفاده میشود.

یکی از تفاوتهای عمده طراحی داخلی سنتی با کلاسیک به متریال مورد استفاده در این دو سبک و شکوه ظاهری آنها بر میگردد. اگر بخواهیم مقایسهای از جنبه ظاهری میان این دو سبک داشته باشیم باید بگوییم که در سبک تردیشنال یا همان خنثی از رنگهای خنثی کمتر استفاده میشود و آیتمهای دکوراتیو ظاهری رنگی اما در عین حال بسیار ساده دارند. در حالی که سبک کلاسیک در انتخاب رنگ بسیار سادهتر عمل میکند. اما در عین حال به دنبال باشکوه جلوه دادن است.
همانطور که در قسمت قبل اشاره کردیم، اصولا سبک سنتی خودنمایی کمتری دارد و این مساله را به وضوح میتوانید در مبلمان مشاهده کنید. این یعنی سبک سنتی اصول و قوانین الهامبخش خود را به عنوان الگو در دستور کار قرار داده است اما در عین حال تا جای ممکن به دنبال سادهسازی این مفاهیم است.در حقیقت سبک سنتی در مقایسه با کلاسیک سختگیری کمتری از خود نشان میدهد و همین مساله نیز باعث میشود هزینهها به طور معناداری کاهش پیدا کنند. در واقع میتوان گفت که سبک سنتی برای عموم مردم در مقایسه با سبک کلاسیک ارزانتر و قابل دسترسترس است.
مبلمان سنتی مینیمال هستند و کمتر سلطنتی به نظر میرسند. اصولا در سبک سنتی مرمر و به طور کلی عناصر مرمری کمتر به چشم میخورند و جای خود را به سایر متریالها دادهاند. در مقابل سبک کلاسیک تاکید خاصی بر روی ارزش و غنای متریال مبلمان دارد.
در خصوص مبلمان کلاسیک خوب است بدانید که این موارد نشان از آنتیک بودن فضای کلاسیک دارند:
از تفاوتهای بارز سبک سنتی و کلاسیک میتوانیم به رنگهای آنها اشاره میکنیم. به طور کلی سبک کلاسیک رنگهای روشن با حس نرمی و اساسا خنثی را مورد استفاده قرار میدهد تا بر روی جلال و جبروت مبلمان تاکید ویژهای داشته باشد. در سبک کلاسیک دیگری خبری از کنتراستهای آشکار نیست؛ اما در عین حال آرامش زیادی در فضا حکمفرما است.
در رابطه با سبک سنتی باید بگوییم که این سبک طیف گستردهتری از رنگها را استفاده میکند و به طور کلی در این سبک از معماری داخلی دست شما برای انتخاب رنگ بسیار بازتر است. استفاده از رنگهای خنثی به همراه قرمز، سبز، زرد و آبی بیشتر به چشم میخورند. البته این نکته بسیار مهم را نباید فراموش کنید که ما در سبک سنتی به دنبال ایجاد بینظمی در فضا نیستیم.
در واقع در سبک سنتی، توازن، تعادل و تناسب باید در دستور کار قرار گرفته و تا حد امکان از الگوهای زندهتری استفاده شود. با توجه به مطالبی که تا این بخش در خصوص تفاوت این دو سبک بیان کردیم، اگر بخواهیم به طور خلاصه تفاوت سبک سنتی و کلاسیک را توضیح بدهیم باید بگوییم که اگر از فضایی کلاسیک آنتیک بودن را حذف کنید و صرفا شمهای از آن باقی بگذارید، آن فضا را به یک محیط سنتی یا همان تردیشنال تبدیل کردهاید. برای اطلاعات بیشتر مقاله روانشناسی رنگ ها در دکوراسیون داخلی را مطالعه فرمایید.
بسیاری از افراد با شنیدن سبک طراحی داخلی روستیک ممکن است به یاد دکوراسیون سنتی بیفتند. در صورتی که این سبک تفاوتی اساسی با طراحی داخلی سنتی دارد. سبک هنری روستیک نوعی سبک است که در آن سادگی و روستایی بودن اولویت اصلی است.
سبک مربوطه به دست ساختههای هنری روستائیان برای دکوراسیون منزل گفته میشوند که عمدتا با استفاده از چوبهای جنگلی است. در این سبک خبری از پرداخت و نازککاری روی چوب نیست و اصالت و مرکز توجه، طبیعت، بافت و گره خود چوب و زیباییهای آن است. در سبک روستیک به طور معمول چوبها رنگ نمیشوند و تنها با پوشش و جلای مات با استفاده از رنگهای مصنوعی اندود میشوند.

به طور کلی طراحی این سبک برای دکوراسیون منزل فلسفه چندان پیچیدهای ندارد. در حقیقت شما با استفاده از دکوراسیون روستیک به زیباییشناسی طبیعی و ارگانیک نزدیک میشود. این سبک از دکوراسیون داخلی به وجود گرما و آسایش در منزل اهمیت زیادی میدهد. در عین حال شما با دکوراسیون روستیک به گذشته نزدیکتر شده و حس و حالی نوستالژیک برای شما تداعی خواهد شد. اگر بخواهیم به طور خلاصه فلسفه و شالوده این سبک را بیان کنیم باید بگوییم که طراحی داخلی روستیک به جای استفاده از آیتمهای لوکس، از عناصر موجود در طبیعت برای ایجاد فضایی خاص استفاده میکند.
ساخت خانه با سبک سنتی یکی از محبوبترین سبکها در ایران است. این سبک که ترکیبی از عناصر برگرفته از گذشته است و با عناصر مدرن تلفیق شده است عموما از پنجرههایی متقارن، خطوط ساده و همینطور جزئیات متوسط استفاده میکند. در ادامه این قسمت شما را با جزئیات بیشتری از ویژگیهای یک خانه سنتی آشنا میکنیم.
موارد خاصی وجود دارند که میتوان از پلانهای یک خانه سنتی انتظار داشت. این دسته از خانهها همیشه دو طبقه هستند و دارای اتاقهای نشمین و غذاخوری مشخصی در طبقه اول هستند. در ضمن اتاق خوابها در طبقه دوم و زیرزمین نیز در قسمت پایین واقع میشوند.
از دیگر موارد مرتبط با ساخت خانه سنتی میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
به طور کلی در ساخت یک خانه با دکوراسیون سنتی یکی از مهمترین موارد طراحی نمای بیرونی است. اصولا نمای بیرونی یک خانه سنتی گرم و دلنشین است و دارای عناصر از سبک معماری تاریخی کلاسیک است. خطوط پشت بام ساده و محجوب هستند و در بسیاری از موارد دارای حداقل یک شیروانی در جلو هستند. پنجرهها میتوانند از هر سبکی انتخاب شوند اما در بسیاری از موارد به صورت متقارت در اطراف خانه قرار میگیرند. لازم به توضیح است که بعضی از منازل سنتی یک ایوان سرپوشیده بزرگ دارند که توسط ستونها پشتیبانی میشود.

اما اغلب این طراحی شامل یک ایوان جلویی کاربردی نخواهد بود. متداولترین مصالحی که برای نمای بیرونی خانههای سنتی مورد استفاده قرار میگیرد، سنگ، گچ و آجر میباشد. توجه داشته باشید که بسیاری از منازل سنتی به صورت کامل از آجر ساخته شدهاند. اما در موارد جدیدتر، ممکن است تنها برای نمای بیرونی، قاببندی و ساخت خانه با مصالح ساختمانی امروزی از آجر استفاده شود. به طور کلی صاحبان خانه و معماران آزادند که از هر نوع دیوارپوش و با رنگ دلخواه استفاده کنند.
به طور خلاصه متداولترین خصوصیات عناصر خارجی یک خانه سنتی به شرح زیر است:
از جمله خصوصیات کلی فضاهای داخلی با دکوراسیون سنتی نیز میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
شما میتوانید با استفاده از چند ایده تاثیرگذار بخشهای مختلف منزل خود را به شکل سنتی دیزاین کنید. ابتدا از دکوراسیون سنتی اتاق پذیرایی آغاز میکنیم. اتاق پذیرایی مهمترین قسمت هر خانه بااصالت ایرانی است. این فضا قابلیت این را دارد تا ملزومات گوناگونی را در خود جای دهد. برای این فضا شما میتوانید از فرشهای دستبافت ایرانی به همراه مبلمان کلاسیک و راحتی استفاده کنید. اصولا کیفیت فرشهای دستبافت در مقایسه با ماشینی بهتر بوده و از نظر طرح و رنگ نیز در وضعیت بهتری قرار دارد.
از دیگر نکات مرتبط با ایجاد دکوراسیون سنتی اتاق پذیرایی میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
اتاق نشیمن قسمتی از منزل است که شما آن را با اقوام و دوستان خود به اشتراک میگذارید. نوع دکوراسیون در این فضا بیشتر از هر قسمت دیگری، انعکاسدهنده علاقه و استایل ما در طراحی داخلی دکوراسیون منزل است. در این زمینه اولین نکته مهم حفظ تعادل است. در سبک سنتی تمرکز بر ایجاد فضایی گرم و صمیمی با تکیه بر اصل سادگی است.

برای دیزاین اتاق نشیمن به سبک سنتی به موارد زیر توجه کنید:
در بسیاری از موارد مفهومی که از دکوراسیون اتاق خواب سنتی برداشت میشود، متفاوت است. زیرا بعضی از افراد آن را با سبک کلاسیک یکسان میدانند. برای این فضا باید از تخت خوابهای کینگ و کویین استفاده شود. در ضمن سرویس خواب سنتی این فضا باید از چوبهایی محکم به رنگ سفید و یا رنگ طبیعی خود چوب باشند.

از دیگر آیتمهای دکوراتیو برای اتاق خواب سنتی میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
یکی از اقدامات تاثیرگذار برای ایجاد حال و هوای سنتی و ایرانی در آشپزخانه منزل، استفاده از ظروف مسی به عنوان آیتمهایی دکوراتیو است. این ظروف با درخشش خاصی که دارند، ترکیبی جذاب را با عناصر مدرن آشپزخانه شما میسازند.

از دیگر ایدههای دیزاین سنتی آشپزخانه میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
محوطهسازی سنتی برای خانه، باغ، رستوران و هتلها و کافهها کاربرد دارد. با این المانها میتوانید حال و هوای قدیم را ایجاد کنید. مهمترین المان حیاطسازی سنتی، حوض و جوی آب است. اندازه حوض باید هماهنگ با اندازه حیاط باشد.
استفاده از یک آبنما در وسط آن هم میتواند باعث افزایش جذابیت حوض و زیباتر به نظر رسیدن حیاط شما شود. شما امروزه حتی در شهرهای شلوغی مثل تهران هم میتوانید به راحتی کافهها و رستورانها را به روش سنتی محوطهسازی کنید. تجربه نشان داده است که بخش زیادی از مردم به این نوع رستورانها علاقه بیشتری نسبت به رستورانهای مدرن دارند.

از دیگر المانهای سنتی برای محوطهسازی حیاط میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
یکی از عناصری که بیشترین کاربرد را در دکوراسیون سبک سنتی دارد، چوب است. در این بین چوبهایی مانند چوب گیلاس، افرا و ماهون رنگتیرهتری داشته و مقاومت و طول عمر آنها در مقایسه با سایر چوبها بسیار بالا است. مواردی مانند سهولت در دسترسی، ایجاد فضای آرامبخش و هزینه کمتر از جمله دلایلی هستند که باعث شدهاند دکوراسیون سنتی جذابیت بیشتری برای مردم داشته باشد. شما با دکوراسیون سنتی بخشهای مختلف منزل یا محل کار میتوانید ارزشهای فرهنگی و هنری ایران را احیا کرده و از داشتن اصالت در طراحی لذت ببرید.
با وجود حرکت جامعه جهانی به سمت مدرنیته، باز هم بسیاری از افراد تمایل به استفاده از سبک سنتی برای طراحی دکوراسیون داخلی منزل خود دارند. این سبک برای طرفداران وسایل قدیمی و عتیقه اهمیت خاصی دارد. از طرفی سادگی و ظرافتی که به کمک این سبک در فضا ایجاد میشود، بسیار مورد توجه است.
تقارن، نظم و تناسب از خصوصیات اصلی هر دو سبک هستند. از طرفی هر دو سبک تمایل به استفاده از وسایل عتیقه و چوبی دارند. همچنین در هر دو سبک کلاسیک و سنتی، نور جایگاهی ویژه دارد. برای نمونه آیتمهایی مانند هالوژن، چراغ رومیزی، لوستر و چراغهای دیواری باید یکنواخت و مناسب باشند تا فضا مجلل به نظر برسد. در ضمن هر دو سبک ریشه در دوران یونان و رم باستان دارند.
برای طراحی سنتی اتاق خواب از مواردی مانند گلیم و فرشهای سنتی، سرویس خواب چوبی، پارچههای ترمه و پارچه اصفهانی، وسایل چوبی تزئینی و اکسسوریهای مختلف و همچنین پرده پنجره با طرح و نقشهایی الهام گرفته شده از طبیعت استفاده میکنند.
کاشی و سرامیکهای با طرح و رنگهای شاد سنتی، کاشی با رنگ فیروزهای و همچنین طرحهای اسیمی، بهترین گزینه برای دیزاین سنتی آشپزخانههای ایرانی هستند.